TESTY NA HELICOBACTER PYLORI

TEORETYCZNE I TECHNICZNE PODSTAWY BADANIA
Metody nieinwazyjne

Test serologiczny
Polega na oznaczeniu w surowicy krwi lub ślinie przeciwciał IgG. Wadą tego testu jest dodatni wynik, nawet w 28 miesięcy po likwidacji (eradykacji) bakterii w żołądku. Jest to spowodowane powolnym zanikiem ilości przeciwciał w surowicy krwi.

Test oddechowy
W tym teście wykorzystuje się mocznik znakowany izotopem węgla 13C lub 14C. Bakteria helicobacter pylori obecna w żołądku rozkłada połknięty przez pacjenta mocznik zawierający jeden z wymienionych izotopów węgla. Ostatecznym etapem rozpadu tego związku jest woda i dwutlenek węgla. Ten ostatni jest wydychany, a wychwytywane próbki powietrza są poddawane analizie mającej na celu oznaczenie ilości izotopu węgla.

Test oparty na technikach biologii molekularnej
Test ten opiera się na wykrywaniu materiału genetycznego (RNA) bakterii. Materiałem są śladowe ilości śliny i kału.

Posiew kału
Badanie to polega na hodowaniu bakterii, w specjalnych warunkach na sztucznych pożywkach. Badanie to jest rzadko stosowane ze względu na małą jego czułość (30-50%).

Metody inwazyjne
Opierają się na pobraniu wycinka w czasie panendoskopii górnego odcinka przewodu pokarmowego.

Test ureazowy
Użyty w teście ureazowym mocznik, rozkładany jest przez enzym - ureazę, który występuje w pobranym wycinku, jeśli jest on zakażony helicobacter pylori. Produkty rozpadu mocznika zabarwiają wskaźnik zawarty w teście na fioletowo-czerwony kolor.

Hodowla bakteryjna
Polega na hodowaniu bakterii pochodzących z wycinków tkanki na specjalnych pożywkach. Nie jest łatwa, ponieważ wymaga zachowania szczególnych warunków.

Badanie histopatologiczne
Przy ocenie histopatologicznej wycinków pod mikroskopem można również stwierdzić obecność bakterii.

CZEMU SŁUŻY BADANIE?
Badanie ma na celu ustalenie, czy stwierdzanej patologii żołądka lub dwunastnicy towarzyszy obecność bakterii helicobacter pylori. Przy eliminacji bakterii pacjent może się spotkać z dwoma pojęciami. "Clearence" oznacza nieobecność bakterii bezpośrednio po zakończeniu leczenia przeciwbakteryjnego. "Eradykacja" jest to brak bakterii przez przynajmiej 4 tygodnie po zakończeniu leczenia lekami.

WSKAZANIA DO WYKONANIA BADANIA
  • Oporność leczenia wrzodu żołądka lub dwunastnicy przy prawidłowo prowadzonym leczeniu.
  • Nawracające owrzodzenia żołądka lub dwunastnicy.
  • Przebieg choroby wrzodowej powikłany (w przeszłości lub obecnie) np. krwawieniem z przewodu pokarmowego.
Metody nieinwazyjne - poza testem oddechowym z użyciem radioaktywnego węgla - mogą być wykonywane bez zlecenia lekarza. Pozostałe testy są wykonywane na zlecenie lekarza

SPOSÓB PRZYGOTOWANIA DO BADANIA
Zależy od metody badania. Testy nieinwazyjne nie wymagają specjalnego przygotowania. Testy natomiast inwazyjne są wykonywane przy udziale panendoskopii górnego odcinka przewodu pokarmowego i dlatego wymagają przygotowania omówionego przy opisie tego badania (patrz "Panendoskopia górnego odcinka przewodu pokarmowego").

OPIS BADANIA
Metody nieinwazyjne polegają na pobraniu krwi, śliny lub kału. W teście oddechowym po podaniu mocznika doustnie, wydychane powietrze jest przepuszczane przez system pochłaniający, a potem przy pomocy licznika scyntylacyjnego oznacza się obecność węgla radioaktywnego.
Metody inwazyjne (patrz "Opis badania" w "Panendoskopia górnego odcinka przewodu pokarmowego"). Pobrany wycinek śluzówki jest następnie poddany po odpowiednim przygotowaniu dalszemu badaniu. Rodzaj badania w kierunku helicobacter pylori jest zależny od użytej metody.

INFORMACJE, KTÓRE NALEŻY ZGŁOSIĆ WYKONUJĄCEMU BADANIE
Przed badaniem
  • Czy było wcześniej wykonywane badanie na obecność helicobacter polori. Jeśli tak, to jaką metodą i jaki był jego wynik.

JAK NALEŻY ZACHOWYWAĆ SIĘ PO BADANIU?
W przypadku testów nieinwazyjnych nie ma specjalnych zaleceń. Przy wykonywaniu testów inwazyjnych patrz opis panendoskopii (patrz "Jak należy zachowywać się po badaniu?" w badaniu "Panendoskopia górnego odcinka przewodu pokarmowego").

MOŻLIWE POWIKŁANIA PO BADANIU
Testy nieinwazyjne - brak powikłań.
W testach inwazyjnych wykorzystuje się panendoskopię górnego odcinka przewodu pokarmowego. Powikłania przy wykonywaniu tej metody opisano w "Możliwe powikłania po badaniu" w badaniu "Panendoskopia górnego odcinka przewodu pokarmowego".
Badania te mogą być powtarzane wielokrotnie i wykonywane w każdym wieku, a także u kobiet ciężarnych. Jedynie test oddechowy z 14C nie może być wykonywany u kobiet w ciąży.

<<< Powrót Opracowano na podstawie:
lek. med. Mariusz Madaliński
Testy na helicobacter pylori
"Encyklopedia Badań Medycznych"
Wydawnictwo Medyczne MAKmed, Gdańsk 1996