Antykoncepcja jest działaniem mającym na celu nie tylko uniknięcie nieplanowanej ciąży, ale też wybranie najodpowiedniejszego momentu dla zajścia w ciążę i urodzenia dziecka. Metody zapobiegania ciąży można podzielić na kilka grup.
- Metody naturalne opierające się na znajomości procesów zachodzących w czasie cyklu miesięcznego i odpowiednim ustaleniu, które dni w cyklu są płodne, a które nie.
- Środki mechaniczne takie jak prezerwatywa czy błona pochwowa. Ich działanie polega na "fizycznym" niedopuszczeniu do wniknięcia plemników do macicy i jajowodów; a tym samym do zapłodnienia.
- Chemiczne środki antykoncepcyjne hamujące ruch plemników i mające także działanie typowo plemnikobójcze. Stanowią cenne uzupełnienie metod mechanicznych.
- Wkładka wewnątrzmaciczna (zwana dawniej spiralą), która łączy w sobie sposób działania metod mechanicznych i środków chemicznych a w niektórych przypadkach także hormonalnych działających miejscowo.
- Hormonalne tabletki antykoncepcyjne. Obecnie jest to metoda najskuteczniejsza. Polega ona na wprowadzeniu dodatkowej ilości hormonów płciowych i spowodowaniu takich zmian, które zaburzą proces wytworzenia dojrzałej komórki jajowej.
- Minipigułki hormonalne, które należą do grupy środków hormonalnych, ale swoim działaniem nieco przypominają chemiczne środki antykoncepcyjne. Uniemożliwiają one dotarcie plemników do komórki jajowej, a jeżeli nawet dojdzie do zapłodnienia komórka taka nie może zagnieździć się w błonie śluzowej macicy.
Do oceny skuteczności metody służy
wskaźnik Pearla. Określa on ilość nieplanowanych ciąż na 100 par stosujących daną metodę w ciągu roku. Wskaźnik ten umożliwia nie tylko stwierdzenie czy dana metoda jest skuteczna czy nie ale także służy do porównania różnych metod między sobą. Wskaźnik Pearla to dwie liczby: pierwsza z nich oznacza skuteczność metody przy ścisłym stosowaniu metody (lub środka najnowszej generacji), natomiast druga określa najniższą możliwą liczbę niepowodzeń przy jej niedokładnym stosowaniu.
>> Cykl miesiączkowy